مصوبه «چارچوب تدوین اسناد ملی حوزه فرهنگ» (جلسه ۴ مورخ ۱۳۹۸/۱۲/۰۵ ستاد هماهنگی نقشه مهندسی فرهنگی کشور)

مقدمه
در اجرای مصوبه جلسه سوم مورخ ۱۳۹۸/۸/۲۸ ستاد هماهنگی نقشه مهندسی فرهنگی کشور، چارچوب استاندارد تدوین اسناد می پردازد و شامل تعریف، اصول، ارکان، مقدمات و فرآیند تدوین، هماهنگی بین اسنادی، اجزاء، نهایی سازی، تصویب و روزآمدسازی اسناد است.

ماده ۱ - تعریف سند
کلیه سندهای تخصصی و موضوعی مندرج در نقشه مهندسی فرهنگی کشور است که مشتمل بر عناوین مختلف، اعمّ از منشور، منشور جامع، سند، سند ملی، سند راهبردی، سند توسعه، سند جامع، نقشه راه، برنامه ملی، طرح ملی، برنامه جامع یا طرح جامع می‌باشد و طبق ساختار و فرآیند آمده در این چارچوب تهیه و به تصویب می‌رسد.

ماده ۲ - اصول
تدوین اسناد، به اصول پنج گانه ی؛ پایبندی به اصول و مبانی اسلامی ایرانی، انسجام نظری، مسئله محوری، مشارکت جویی و عمل گرایی متعهد است.

ماده ۳ - ارکان
ارکان تدوین سند عبارتند از:
۱. شورای عالی انقلاب فرهنگی که در این چارچوب «شورای عالی» نامیده می‌شود.
۲. ستاد هماهنگی نقشه مهندسی فرهنگی کشور که در این چارچوب «ستاد» نامیده می‌شود.
۳. دبیرخانه شورای عالی انقلاب فرهنگی که در این چارچوب «دبیرخانه» نامیده می‌شود.
۴. کمیته تدوین سند که در این چارچوب «کمیته تخصصی» نامیده می‌شود.
۵. دستگاه مسئول تدوین سند که در این چارچوب « دستگاه مسئول» نامیده می‌شود.

ماده ۴ - مقدمات تدوین سند
مقدمات تدوین سند شامل فرآیندهای زیر است:

۱. تعیین دستگاه مسئول و تشکیل کمیته تخصصی: با توجه به همپوشانی قلمروی موضوعی اسناد، دبیرخانه، خوشه بندی اسناد (اعمّ از مصوب قبلی یا غیرمصوب) را تهیه و بر اساس آن دستگاه مسئول را انتخاب و جهت تصویب به ستاد ارائه می کند. اعضای کمیته تخصصی شامل رئیس یا معاون دستگاه مسئول (رئیس کمیته)، نماینده دبیرخانه، نماینده سازمان برنامه و بودجه، نمایندگان دستگاه های همکار، یک نفر صاحبه نظر دانشگاهی یا حوزوی و یک نفر فعال مردمی (سمن) مرتبط می‌باشد که توسط ستاد تعیین می‌شوند. دبیرخانه کمیته تخصصی در محل دستگاه مسئول مستقر بوده و دبیر آن نیز توسط رئیس دستگاه مسئول معرفی می‌گردد.

تبصره ۱ - ستاد می‌تواند انتخاب همه یا بعضی از اعضای کمیته را به دبیرخانه واگذار کند.

تبصره ۲ - دستگاه مسئول موظف است، تیم تحقیقی را جهت انجام مطالعات کارشناسی و تهیه پیش نویس دستور جلسات کمیته تشکیل دهد.

تبصره ۳ - کمیته تخصصی موظف است در فرآیند تدوین سند مشارکت سایر دستگاه های ذی ربط، مراکز علمی، بخش خصوصی و نهادهای مردمی را جلب کند.

تبصره ۴ - کمیته تخصصی، پس از تصویب سند نیز نقش اصلی را در اجرایی سازی بر عهده خواهد داشت.

۲. تبیین چارچوب مبانی اسناد: دبیرخانه موظف است مبانی، ارزشها و اصول حاکم بر هر یک از اسناد را مبتنی بر مفاد نقشه و سایر اسناد بالادستی به ویژه بیانیه گام دوم انقلاب اسلامی و سند چشم انداز تدوین و برای کمیته تخصصی تبیین نماید.

ماده ۵ - فرآیند تدوین سند
فرآیند تدوین به شرح زیر است:

۱. تعیین اهداف و شناسایی مسائل: کمیته تخصصی موظف است بر اساس چارچوب مبانی و با استفاده از مطالعات انجام شده و بررسی های کارشناسی، پیش نویس اهداف و مسائل مربوط به حوزه ماموریت سند را تدوین کند.

۲. بررسی پیشینه مسائل: کمیته تخصصی موظف است همزمان با تعیین مسائل، ضمن تبارشناسی مسئله، گزارش پیشینه تصمیمات، اسناد قبلی و سابقه مداخله های کشور برای رفع مسئله و دلایل تداوم مسئله و همچنین بررسی تجربیات سایر کشورها را تهیه کند.

۳. انتخاب مدل نظری حل مسائل: کمیته تخصصی موظف است بر اساس چارچوب مبانی و یا بررسی اسناد بالادستی و دیدگاه های صاحبه نظران علمی و اجرایی، رویکردهای مختلف برای حل مسائل را در قالب مدل نظری تدوین نماید.

۴. تایید اهداف، مسائل و مدل نظری: کمیته تخصصی موظف است بسته اهداف، مسائل و مدل نظری مطلوب را به منظور بررسی انطباق با چارچوب مبانی اسناد، ظرف مدت حداکثر دو ماه تدوین و به ستاد ارسال کند. ستاد موظف است ظرف مدت حداکثر یک ماه نتیجه بررسی را به کمیته اعلام نماید.

۵. تدوین پیش نویس اولیه سند: کمیته تخصصی موظف است ظرف مدت سه ماه پس از دریافت نظر ستاد، متن پیش نویس اولیه سند را متناسب با این چارچوب، تدوین و دبیر ستاد ارائه کند.

تبصره- مرجع تفسیر نقشه مهندسی فرهنگی، دبیرخانه است که این شان را از طریق ارائه چارچوب مبانی، بررسی پیش نویس اسناد و برگزاری جلسات هماهنگی و آموزش پیگیری می کند.

ماده ۶ - هماهنگی بین اسنادی
هماهنگی بین اسنادی از طریق بهره گیری از سامانه جمع نویسی و جلسات هماهنگی اسناد در دبیرخانه انجام می‌شود:
۱. دبیرخانه موظف است فرآیندهای تدوین و تصویب را از طریق سامانه جمع نویسی اطلاع رسانی نماید.
۲. دستگاه ها موظفند به طور مستمر خروجی تصمیمات کمیته تخصصی را در سامانه جمع نویسی جهت اطلاع یافتن سایر دستگاه ها برای هماهنگی بیشتر وارد نمایند.

ماده ۷ - اجزای سند
سند دارای پنج فصل است: ۱ - چارچوب مبانی (مبانی، ارزش ها و اصول)؛ ۲ - اهداف (مشخص، قابل اندازه گیری، تحقق پذیر، منطقی و زمان مند)؛ ۳ - مسائل (معطوف به اهداف)؛ ۴ - سیاست ها (معطوف به حل مسائل)؛ ۵ - برنامه های اجرایی

تبصره ۱ - برای هر مسئله شناسنامه مسئله تدوین می‌شود که شامل مولفه های: هدف (های) مرتبط، فوریت و اهمیت مسئله، پیشینه مسئله، علل و عوامل ایجاد کننده مسئله، تحلیل روندها، مدل نظری حل مسئله، تحلیل حقوقی، بررسی و انتخاب سیاست ها و برنامه های اجرایی است و در ضمیمه سند می‌آید.

تبصره ۲ - برنامه های اجرایی باید در بر دارنده: مسئله (های) مرتبط، افق زمانی، اهداف کمّی و دستاوردهای ملموس، نهاد مجری و نهادهای همکار و نقش هر یک از آنها، برآورد بودجه، شاخص ها، مدل نظارت و ارزیابی و سایر الزامات اجرا است که در ضمیمه سند می‌آید و به تصویب می‌رسد.

تبصره ۳ - برنامه های اجرایی باید به گونه ای طراحی شود که قابلیت درج در عناوین برنامه ها و فعالیت های لوایح بودجه سالانه دستگاه ها را داشته باشد.

ماده ۸ - نهایی سازی و تصویب اسناد
- متن پیش نویس نهایی هر یک از اسناد، پس از تایید در کمیته تخصصی، به منظور طرح و بررسی در ستاد به دبیر ستاد، ارسال می‌شود. ستاد موظف است حداکثر ظرف مدت یک ماه پس از دریافت سند نسبت به بررسی اشکالات احتمالی و ارجاع به کمیته تخصصی یا طی مراحل تصویب در ستاد و یا شورای عالی اقدام کند.

تبصره-اهداف، سیاستها، برنامه های اجرایی سند ملی مصوب، به منظور لحاظ نمودن مراتب به ترتیب در قوانین، برنامه های توسعه و قوانین بودجه سنواتی، به دولت ارائه می‌شود.

ماده ۹ - روزآمدسازی
روزآمدسازی اسناد با توجه به مرحله تصویب به نحو ذیل انجام می‌شود:

۱. اسناد مصوب قبلی: روزآمدسازی اسنادی که قبل از تصویب و ابلاغ این چارچوب، به تصویب شورای عالی رسیده است، مطابق فرآیند مندرج در سند مصوب یا بر اساس فرآیند مصوب ستاد برای هر یک از اسناد انجام می‌شود. دبیرخانه یا کمیته های تخصصی می‌توانند به منظور یکپارچه سازی اسناد مصوب قبلی با اسناد جدید، پیشنهادهای اصلاحی خود را به ستاد تقدیم کنند.

۲. اسناد تدوین شده غیرمصوب: متن اسناد مذکور، همراه با مستندات علمی و کارشناسی آن، با توجه به خوشه بندی انجام شده در اختیار کمیته های تخصصی مسئول تدوین اسناد قرار می‌گیرد.

۳. اسناد جدید: کمیته های تخصصی یا دبیرخانه می‌توانند پس از تصویب اسناد، بر اساس نتایج نظارت و ارزیابی صورات گرفته و سایر اقتضائات، به صورت سالانه نسبت به ارائه پیشنهادهای لازم برای روزآمدسازی اسناد به ستاد اقدام نمایند.

ماده ۱۰ - سایر موارد
چنانچه دستگاه مسئول نتواند به وظایف خود در تدوین سند عمل کند، موضوع بررسی واگذاری ریاست کمیته به دستگاه دیگر در ستاد تصمیم گیری می‌شود.

این چارچوب در یک مقدمه، ده ماده و نه تبصره در جلسه چهارم ستاد هماهنگی نقشه مهندسی کشور مورخ ۱۳۹۸/۱۲/۵ به تصویب رسید.

دریافت فایل پی‌دی‌اف